Стоми (stoma) үндсэндээ хоёр янзаар тавигддаг. Нэг нь холбосон гэдэсний уулзвар (anastomosis) эдгэрэх хугацаанд өтгөнийг тэр хэсгээр өнгөрүүлэхгүйн тулд дээд талаас нь гаргаж өгдөг түр зуурын стоми, нөгөө нь эхнээсээ буцаахгүй гэж шийдэж тавьдаг байнгын стоми юм. Мэс заслын тэмдэглэлд "түр зуурын" гэж бичигдсэн нь буцаах анатомийн боломжийг үлдээсэн гэсэн үг болохоос заавал буцаана гэсэн амлалт биш. Дараагийн мэс заслыг ярихаас өмнө хамгийн түрүүнд тодруулах зүйл нь ихэвчлэн энэ ялгаа байдаг.
Буцаах мэс засал (стоми хаах, stoma reversal / takedown) нэг удаа хойшлогдох, эсвэл буцаасны дараа уулзварын нэвчилт (anastomotic leak) үүсч дахин стоми тавих шаардлага гарах нь ховор биш гэж мэдээлдэг. Анхны хагалгаа яаралтай хийгдсэн, гэдэсний түгжрэл (bowel obstruction) буюу сепсис (sepsis) туулсан, эсвэл хими- болон туяа эмчилгээ давхцсан тохиолдолд уулзвар эдгэрэх нөхцөл өөрөө муудсан байдаг. Давтан хэвлий нээх бүрд наалдац (adhesion), үлдсэн гэдэсний урт, уулзвар руу очих цусан хангамж, тэжээллэг байдал, халдварын түүх өөрчлөгддөг тул гурав дахь оролдлогыг эхнийхтэй ижил жин дээр тавьж ярьдаггүй.
Дахин буцаах боломжтой эсэхийг хуанли биш, биеийн байдал шийддэг. Ихэвчлэн шалгадаг зүйлс: уулзвар нэвчилтгүй эдгэрснийг харуулах тодосгогчтой шинжилгээ буюу дурангийн үзлэг, шулуун гэдэсний боогч булчингийн (anal sphincter) үлдсэн үйл ажиллагаа, жин, альбумин (albumin), булчингийн хэмжээгээр үнэлэх тэжээл ба сэргэлт, үлдсэн хими- буюу туяа эмчилгээний хуваарь, мөн нас өөрөө биш өдөр тутмын үйл ажиллагааны чадвар (performance status) ба хавсарсан өвчнүүд. "Гурван сарын дараа" гэдэг нь тогтсон огноо гэхээсээ хамгийн бага завсрын уламжлал бөгөөд сэргэлт удаашрахад тэр хугацаа уртасдаг. Давтан нэвчилт, хүнд наалдац илэрвэл буцаах төлөвлөгөө бүрмөсөн хаагдаж ч болно.
Буцаасан нь стомигүй өмнөх бие рүүгээ бүрэн эргэж очно гэсэн үг биш гэдгийг мөн жинлүүр дээр тавих хэрэгтэй. Шулуун гэдсэнд ойрхон уулзварыг сэргээсний дараа өдөрт олон удаа бие засах, яаралтай мэдрэмж, шөнийн бие засалт, өтгөнөө барихад хүндрэх зэрэг шинж үлдэж болох ба үүнийг доод урд талын тайралтын хам шинж (LARS, low anterior resection syndrome) гэж нэрлэдэг. Харин угаалга, наалт солих дэглэм нь тогтсон байнгын стоми илүү урьдчилан таамаглах боломжтой өдрийг өгдөг тохиолдол ч бий. Аль нь дээр гэж нэгэн жигд дүгнэхэд бэрх бөгөөд юуг тэвчиж, юуг хамгаалахыг сонгох өвчтөний өөрийн эрэмбэ шийдвэрт томоохон байр эзэлдэг.
Хэн шийдэх вэ гэдэг нь бас тодорхой байх ёстой. Ухаан санаа сэргэж, дүгнэх чадвартай болсон өвчтөний өөрийнх нь хүсэл эрхэмлэгддэг ба гэр бүлийн санаа зовнил нь тэр хүслийг орлохоос илүү хамт дамжуулагдах мэдээлэл юм. Яаралтай хагалгааны дараа зөвхөн утсаар тайлбар авсан бол албан ёсны нүүр тулсан ярилцлага хүсэх нь зүй ёсны хүсэлт. Товлосон мэс заслын хувьд зөвшөөрөл авах явцад зорилго, хүндрэлийн эрсдэл, хийхгүй бол хүлээгдэх явц, өөр сонголтуудыг тайлбарлах ёстой бөгөөд "буцаахгүй байх" сонголтыг тэр ярианд оруулах нь бүрэн боломжтой.
Уулзалтын өмнө урьдчилан бэлдвэл яриа богиносдог: өмнөх бүх мэс заслын тэмдэглэл, эмнэлгээс гарсан хураангуй, эд эсийн шинжилгээ ба дүрс оношилгооны хуулбар; энэ удаагийн стоми түр эсвэл байнгын аль нь болох ба ямар үндэслэлээр тэгж үзсэн; дараагийн шийдвэрийг гаргахад ямар шинжилгээг хэзээ харах; уулзвар дахин нэвчвэл дараагийн төлөвлөгөө юу байх; буцаахгүйгээр амьдрах өдөр тутам ямар байх; мөн өвчтөн өөрөө юунаас хамгийн их зайлсхийхийг хүсэж байгаагаа нэг өгүүлбэрээр бичиж авах. Явагдаж буй эмчилгээгээ зогсоохгүйгээр өөр эмнэлгээс хоёр дахь санал авах зам бас нээлттэй.
Энэ хооронд бие махбодын дараах дохиог хойшлуулахгүй байх нь зүйтэй: халуурах, чичрэх, хэвлий дүүрэн даган хүчтэй болох өвдөлт, шарх буюу гуурснаас гарах булингартай, эвгүй үнэртэй шингэн, стомийн ялгадас гэнэт зогсох буюу ус мэт их хэмжээгээр гарах, шээсний хэмжээ багасаж толгой эргэх. Асран сувилж буй гэр бүлийн ядаргаа нь бас эмчид хэлж болох зүйл бөгөөд эмнэлгийн зөвлөгөө өгөх алба, нийгмийн ажилтны үйлчилгээнээс дэмжлэг хүсэх боломжтой.
Энэхүү нийтлэл нь ерөнхий мэдээлэл бөгөөд эмчийн үзлэг, эмчилгээг орлохгүй. Бодит шийдвэр өвчтөний биеийн байдал, шинжилгээний хариунаас хамаарч өөр байх тул эмчлэгч эмнэлгийн багтайгаа заавал зөвлөлдөнө үү.