Бүдүүн болон шулуун гэдэсний хорт хавдрын нэмэлт хими эмчилгээнд түгээмэл хэрэглэгддэг оксалиплатин (oxaliplatin) нь тарилга хийлгэснээс хойш хэдэн цаг, хоногийн дотор өвөрмөц мэдрэхүйн өөрчлөлт үүсгэж болдог. Хүйтэн ундаа эсвэл зайрмаг залгихад хоолойд ямар нэг зүйл торсон мэт мэдрэмж, хүйтэн агаар амьсгалахад амьсгал давчдах мэт санагдах, хөргөгчний хаалга нээх буюу хүйтэн усанд гар дүрэхэд хурууны үзүүр цахилгаанд цохиулсан мэт өвдөх нь хамгийн түгээмэл нь юм. Эхний мөчлөгт үүнийг анх удаа мэдэрч байгаа хүнд энэ нь харшил уу, эсвэл эмийн гаж нөлөө үү гэдгийг ялгахад хэцүү байдаг тул хэзээ, ямар нөхцөлд эхэлж, хэр удсаныг тэмдэглэж авах нь дараагийн үзлэгт хамгийн хэрэгтэй мэдээлэл болдог.
Нэгдүгээр салаа нь хүйтнээс үүдэлтэй мэдрэхүйн өөрчлөлт (cold-induced dysesthesia) юм. Хүйтэн өдөөлт хүрсэн хэсгийн мэдрэхүйн мэдрэл түр зуур хэт мэдрэг болж, бадайрах, чангарах, чичрэх мэдрэмж өгдөг. Ихэвчлэн хүйтэн өдөөлтөөс зайлсхийвэл хэдэн минутаас хэдэн арван минутын дотор намдаж, дараагийн мөчлөг эхлэхээс өмнө сэргэдэг гэж үздэг. Хоолойд илэрч буй хоолой залгиурын мэдрэхүйн өөрчлөлт (pharyngolaryngeal dysesthesia) нь амьсгал боогдох мэт субьектив мэдрэмж төрүүлдэг ч бодит байдал дээр амьсгалын зам нарийсаагүй байх нь олонтоо. Гэхдээ энэ дүгнэлтийг өөрөө гаргах бус, эмчлэгч баг шалгаж баталгаажуулах ёстой.
Хоёрдугаар салаа нь цочмог хэт мэдрэгшлийн урвал (hypersensitivity reaction) юм. Хоолой чангарахын зэрэгцээ хоолой сөөх, залгихад байнга хүндрэх, чонон хөрвөс гарах, нүүр, уруул хавагнах, амьсгалахад исгэрэх чимээ гарах, цээж давчдах, толгой эргэх, хүйтэн хөлс цутгах зэрэг шинж дагалдвал энэ нь өөр шинжтэй. Ийм хослол нь хугацаа өнгөрөх тусам намдахын оронд богино хугацаанд хүндэрч болзошгүй тул хүлээж ажиглах бус, шууд эмнэлгийн ажилтанд мэдэгдэх шаардлагатай. Хэт мэдрэгшлийн урвал нь эхний мөчлөгт бус, хэд хэдэн мөчлөгийн дараа анх удаа илэрч болдог тул мөчлөг олон дахин давсан гэдэг нь баталгаа болохгүй.
Гуравдугаар салаа нь тарианы байр болон судасны цочрол юм. Гарын захын судсаар (peripheral vein) тариа хийлгэж байгаа тохиолдолд тарианы байрнаас мөр өөд тархах өвдөлт, гарын булчин татах мэдрэмж, судас дагасан халуу оргих мэдрэмж үүсч болно. Дусаах хурд, шингэрүүлэлтийн нөхцөлийг тохируулах, гараа дулаан байлгах зэргээр хөнгөрдөг тохиолдол бий бөгөөд давтагдвал төв венийн катетер эсвэл кемо порт (chemoport) хийх талаар дахин ярилцах үндэслэл болдог. Харин дусаалт хийж байх үед тарианы байр хавдах, өвдөлт огцом ихсэх, шингэн гоожиж байгаа мэт санагдвал энэ нь тав тухын асуудал биш, тэр дор нь сувилагчид хэлэх ёстой дохио юм.
Дөрөвдүгээр салаа нь хугацаа өнгөрөх тусам хуримтлагддаг захын мэдрэлийн гэмтэл (peripheral neuropathy) юм. Эхний үеийн хүйтнээс хамаарсан шинжээс ялгаатай нь, хүйтэнтэй холбоогүйгээр гар хөлийн бадайрал, мэдрэхүй бүдгэрэх байдал үргэлжилж, товч товчлох, савх барих зэрэг нарийн хөдөлгөөн болон харанхуйд тэнцвэр барихад нөлөөлж эхэлбэл шинж чанар нь өөрчлөгдсөн гэсэн үг. Энэ шинж нь тунг бууруулах эсвэл хуваарийг өөрчлөх шийдвэрийн чухал үндэслэл болдог тул тэвчиж болохоор байна гэж бага сийрэг мэдээлбэл эргэж сэргэхэд хүндрэлтэй үе шат хүртэл явж болзошгүй. Дараагийн мөчлөг эхлэх үед шинж тэмдэг үлдсэн эсэх нь эмч нарын түгээмэл асуудаг зүйлийн нэг юм.
Бэлтгэл нь бодит байдал дээр энгийн. Тарилгын дараах хэдэн хоногт хүйтэн ундааны оронд өрөөний хэмийн шингэн уух, хөргөгч, хөлдөөгчөөс юм авахдаа бээлий хэрэглэх, агааржуулагчийн салхи биед шууд тусахгүйн тулд урт ханцуйтай хувцас өмсөх нь үндсэн зөвлөмж. Дулаацуулах нь тустай ч мэдрэхүй бүдгэрсэн үед халуун жин (hot pack) эсвэл халаагуурыг арьсанд шууд, удаан хугацаагаар хүргэвэл бага температурын түлэгдэл (low-temperature burn) үүсэх эрсдэлтэй тул хооронд нь даавуу тавьж, хугацаа тогтоох нь аюулгүй. Капецитабин (capecitabine) уухаар бол алга ба улны улайлт, хагарал, өвдөлтөөр илэрдэг гар хөлийн хам шинж (hand-foot syndrome)-ийг мэдрэлийн гаралтай бадайралаас ялгаж тэмдэглэх нь зүйтэй, учир нь шалтгаан ба арга хэмжээ нь өөр.
Дараагийн үзлэгийн өмнө дөрвөн зүйлийг цэгцлээрэй. Нэг, шинж тэмдэг эхэлсэн цаг, үргэлжилсэн хугацаа, юунд хүрэхэд илэрсэн бэ. Хоёр, дараагийн мөчлөг хүртэл үлдсэн эсэх, өдөр тутмын үйлдэлд хэрхэн нөлөөлсөн бэ. Гурав, халуурах, суулгах, бөөлжих, ам гэмтэх зэрэг бусад гаж нөлөөний хүнд байдал ба уусан эм. Дөрөв, эмнэлэгт шууд холбогдох шалгуурыг урьдчилан тодруулах. 38 хэмээс дээш халуурах, амьсгалахад хүндрэх буюу хоолой байнга чангарах мэдрэмж, ус ч залгиж чадахааргүй зогсдоггүй суулгалт, бөөлжилт зэрэг нь дараагийн уулзалтыг хүлээх зүйл биш. Эмнэлгийнхээ шөнийн болон амралтын өдрийн утасны дугаарыг цаасан дээр бичиж, харагдах газар наагаад тавивал шийдвэр гаргах шаардлагатай мөчид цаг хожино.
Энэхүү нийтлэл нь ерөнхий мэдээлэл өгөх зорилготой бөгөөд хувь хүний онош, эмчилгээг орлохгүй. Хэрэглэж буй эм, тун, хавсарсан өвчнөөс хамааран шинж тэмдгийн ач холбогдол, авах арга хэмжээ өөр байдаг тул эмчлэгч эмчтэйгээ заавал зөвлөлдөнө үү.